Zgjedhjet në Hungari, vendimtare për marrëdhëniet me BE-në

Zgjedhjet në Hungari më 12 prill pritet të kenë pasoja të mëdha politike në Bashkimin Evropian, ku shumë vende anëtare shpresojnë për humbjen e kryeministrit nacionalist Viktor Orban, i cili shihet si një nga liderët më problematikë për të ardhmen e bllokut 27-anëtarësh.

Orban, lideri më jetëgjatë në BE, po mbetet prapa në sondazhe. Qeverisja e tij 16-vjeçare ka tensionuar seriozisht sistemin e Bashkimit Evropian, i cili është ndërtuar mbi bashkëpunimin ekonomik dhe politik për të siguruar stabilitet pas Luftës së Dytë Botërore.

Rivali i tij, Peter Magyar, ka deklaruar se në rast fitoreje do të përmirësonte marrëdhëniet e Hungarisë me BE-në.

Bashkimi Evropian në të njëjtën kohë po përballet me sfida të mëdha si rritja e populizmit të djathtë, lufta në Ukrainë, tensionet në Lindjen e Mesme, ndikimi rus dhe zgjerimi ekonomik i Kinës, si dhe ndryshimet në politikën amerikane.

Sipas kritikëve, Orban ka përdorur shpesh të drejtën e vetos brenda BE-së për të bllokuar vendime të rëndësishme, sidomos për Ukrainën dhe sanksionet ndaj Rusisë, duke e bërë më të vështirë funksionimin e unifikuar të bllokut.

Hungaria u anëtarësua në BE në vitin 2004, në një periudhë optimizmi të madh, por marrëdhëniet janë përkeqësuar për shkak të shqetësimeve mbi sundimin e ligjit, pavarësinë e gjyqësorit, lirinë e mediave dhe korrupsionin. Për këtë arsye, BE-ja ka bllokuar miliarda euro fonde për Hungarinë që nga viti 2022.

Orban gjithashtu ka mbajtur marrëdhënie të afërta me Vladimir Putin, gjë që ka rritur më tej tensionet brenda BE-së, sidomos pas luftës në Ukrainë.

Sipas Associated Press, brenda BE-së po diskutohet edhe reformimi i sistemit të vendimmarrjes, përfshirë uljen e kërkesës për unanimitet dhe përdorimin e mekanizmave ligjorë si Neni 7, që në raste ekstreme mund të pezullojë të drejtat e votës së një vendi anëtar.

Në përgjithësi, zgjedhjet në Hungari shihen si një moment vendimtar jo vetëm për vendin, por edhe për të ardhmen e Bashkimit Evropian.